اصغر فرهادی یکی از شناختهشدهترین و برجستهترین کارگردانهای ایرانی است که تاکنون موفق به دریافت دو جایزه اسکار شده است. اصغر فرهادی متولد 17 اردیبهشت 1351 خمینیشهر استان اصفهان است که به گفته خودش، از دوران کودکی و نوجوانی به سینما و فیلمسازی علاقه داشته است. این فیلمنامهنویس و فیلمساز برجسته ایرانی کار هنری خود را بهعنوان فیلمنامهنویس با فیلم ارتفاع پست آغاز کرد.
رقص در غبار نخستین فیلم فرهادی است که مورد تحسین منتقدان قرار گرفت و از آن پس آثاری خلق کرد که در سطح جهانی مطرح شدند و جوایز مختلفی برای او به ارمغان آوردند. این فیلمساز پرآوازه ایرانی هنر خود را تأثیر یافته از آثار فدریکو فلینی، میکلآنجلو آنتونیونی، ویتوریو دسیکا، اینگمار برگمان و بیلی وایلدر میداند. با ما در ملوفیلم همراه باشید تا بیشتر با فیلم های اصغر فرهادی آشنا شوید.
معرفی بهترین فیلم های اصغر فرهادی
اصغر فرهادی فیلمهایی با نگاهی واقعگرایانه به روایت مسائل اجتماعی و اخلاقی زندگی انسانهای ساخته است که همواره مورد استقبال منتقدان و مخاطبان قرار گرفته است. فرهادی برای خلق آثارش توجه ویژهای به شخصیتپردازی دارد و سعی میکند شخصیتهای واقعی و باورپذیری را در فیلمهای خود خلق کند. سبک فیلمسازی فرهادی در سه دسته رئالیسم اجتماعی، درام اخلاقی و روایت غیرخطی قرار دارد که با استفاده از ساختاری منسجم و ظریف، دیالوگنویسی روان و صمیمی و شخصیتپردازی قوی فیلمهای موفقی را خلق کرده است.

رقص در غبار
هنرمندان: باران کوثری، فرامرز قریبیان، یوسف خداپرست، میترا تبریزی، مالک حدپور سراج، نوبر قنبریان
ژانر: درام، معمایی
سال تولید: 1381
فیلمی که عنوان اولین فیلم بلند به کارگردانی اصغر فرهادی را یدک میکشد و یکی از کمرنگترین ساختههای او به شمار میرود، فیلم رقص در غبار است. فیلم رقص در غبار، فیلمی است که میتوان در آن یک عشق افلاطونی را نظاره کرد که با نگاه متفاوت علیرضا بذرافشان و محمدرضا فاضلی بهعنوان نویسنده، عنصر نامطلوبی چون طلاق و مشکلات زندگی مشترک را به زیبایی به تصویر کشیده است.
این فیلم با استقبال عمومی روبهرو شد و توانست نظر مثبت داوران جشنوارههای پوسان، مسکو، فجر، آسیا پاسیفیک و خانه سینما را جلب کند. بهترین کارگردانی از جشنواره آسیا پاسیفیک، بهترین فیلم از جشنواره فیلم فجر و همچنین بهترین فیلمنامه از جشنواره خانه سینما، جوایزی هستند که فیلم رقص در غبار با داستان زیبای خود و کارگردانی عالی اصغر فرهادی از آن خود کرد.
داستان فیلم رقص در غبار به روایت زندگی یک زوج و اتفاقاتی که سبب جدایی آنها میشود، پرداخته است. نظر (با هنرمندی یوسف خداپرست) جوان 22 سالهای که پس از آشنایی با دختری به نام ریحانه (با بازی باران کوثری) در مینیبوس، با او ازدواج میکند اما، این ازدواج دوام چندانی ندارد. حرف و حدیثهای ناخوشایندی که درباره مادر ریحانه وجود دارد سبب جدایی این زوج عاشق میشود.
نظر برای ازدواج با ریحانه، وام گرفته است و حالا بعد از طلاقشان علاوه بر بازپرداخت وام باید مهریه ریحانه را هم بدهد. اتفاقات غیرقابل پیشبینی که برای نظر رخ میدهد و مشکلات پیش روی او درونمایه داستان این فیلم را شکل داده است و توانسته مخاطبان بسیاری را با خود همراه کند. داستان پرمحتوای این فیلم آن را در لیست بهترین فیلم های اصغر فرهادی قرار داده است.
چهارشنبه سوری
هنرمندان: ترانه علیدوستی، حمید فرخنژاد، پانتهآ بهرام، هدیه تهرانی، هومن سیدی، سحر دولتشاهی
ژانر: درام، معمایی
سال تولید: 1384

از دیگر فیلم های اصغر فرهادی میتوان به فیلم چهارشنبهسوری اشاره کرد که سومین فیلم به کارگردانی او محسوب میشود. در فیلم چهارشنبهسوری، داستان و حکایت تنهایی انسانها و دغدغهها و چالشهای زندگی، در قالب یکی از رسم و رسومات باستانی ایرانی به زیبایی به تصویر کشیده شده است.
داستان فیلم چهارشنبهسوری به روایت زندگی پر فراز و نشیب یک خانواده و شک و تردیدهایی که زندگی آنها را تا مرز نابودی میکشاند، پرداخته است. در این فیلم روحانگیز (با هنرمندی ترانه علیدوستی) زنی جوان در شرف ازدواج است که برای کار بهعنوان خدمتکار به منزل خانوادهای از قشر متوسط جامعه میرود تا قبل از ایام نوروز به آنجا سروسامانی دهد. مژده (با نقشآفرینی هدیه تهرانی) در شب چهارشنبهسوری به رابطه همسر خود (با بازی حمید فرخنژاد) با زن همسایهاش شک میکند. شک و تردید مژده و تلاش همسرش برای برطرف کردن شک او، سلسله اتفاقاتی را رقم میزند که مخاطب را تا پایان با خود همراه میکند.
این فیلم در لیست بهترین فیلم های اصغر فرهادی قرار دارد که در بیست و چهارمین جشنواره فیلم فجر در سال 1384 موفق به دریافت 9 جایزه شد. همچنین این فیلم در جشنواره فیلم لوکارنو در سال 2006 میلادی نامزد پلنگ طلایی شد و در جشنواره بینالمللی فیلم شیکاگو، هوگو طلایی این جشنواره را از آن خود کرد.

درباره الی (About Eli)
هنرمندان: گلشیفته فراهانی، شهاب حسینی، ترانه علیدوستی، پیمان معادی، مریلا زارعی، مانی حقیقی
ژانر: درام
سال تولید: 1387
فیلم درباره الی از بهترین فیلم های اصغر فرهادی است که میتوان آن را مهمترین فیلم کارنامه هنری او در نظر گرفت و این را میتوان به کارگردانی، فیلمنامهنویسی و همچنین تهیهکنندگی فرهادی در این فیلم نسبت داد که توانسته نوع نگاه خاص خود را به بهترین شکل ارائه دهد. شخصیتپردازی، جریان داشتن داستان فیلم در فضایی قابل لمس با غافلگیریهای متعدد و بازی عالی هنرمندانش با استقبال در جشنوارههای داخلی روبهرو شد.
داستان فیلم درباره الی به روایت زندگی چند خانواده و مشکلات پیش روی آنها در سفری به شمال پرداخته است. سپیده (با نقشآفرینی گلشیفته فراهانی) در این سفر دختری به نام الی (با هنرمندی ترانه علیدوستی) را که مربی مهد دخترش است با خود همراه میکند. سپیده قصد دارد الی را با احمد (با بازی شهاب حسینی) که یکی از دوستانش است و به تازگی از آلمان بازگشته، آشنا کند. الی به همراه سپیده و خانواده او و همچنین جمعی از دوستانش راهی شمال میشود که در ویلایی نزدیک دریا اقامت میکنند.
در ادامه حادثهای رخ میدهد که موجب غرق شدن الی میشود و این آغازی برای گرفتار شدن سپیده و خانواده و دوستانش توسط نامزد الی (با بازی صابر ابر) است، نامزدی که سپیده از آن بیخبر بود. ویژگی خاص فیلم های اصغر فرهادی یعنی دوری کردن از هرگونه قضاوت و دیکته کردن به مخاطب در این اثر هم به چشم میخورد که جایزه ویژه تماشاگران جشنواره فیلم فجر را برای آن به ارمغان آورد.
منتقدین مشهوری از این اثر فرهادی استقبال کردند و با بیان جملاتی ناب آن را مورد تحسین قرار دادند همچون رابرت دنیرو که این فیلم را فرو ریزنده مرزهای جهانی و درک انسان از دنیا میداند. فیلم درباره الی جایزه بهترین فیلم داستانی جشنواره فیلم ترایبکا و خرس نقرهای برای بهترین کارگردانی از جشنواره بینالمللی فیلم برلین را کسب کرده است.
جدایی نادر از سیمین
هنرمندان: پیمان معادی، لیلا حاتمی، شهاب حسینی، ساره بیات، سارینا فرهادی، بابک کریمی
ژانر: درام
سال تولید: 1389

فیلم جدایی نادر از سیمین یک فیلم دراماتیک است که توانست مخاطبان بسیاری را با خود همراه کند و مشکلات جامعه و تأثیر آنها بر کانون خانواده را به بهترین شکل به تصویر بکشد. اگرچه اصغر فرهادی در دو سکانس ابتدایی و انتهایی این فیلم مخاطب خود را به قضاوت دعوت میکند اما، دیدن داستان آدمهای قصه و دستوپنجه نرم کردن آنان با مشکلات مختلف سبب میشود تا مخاطب مجال قضاوت را نداشته باشد و دست از پیشبینی و تعیین مقصر بردارد.
ایفای نقش فوقالعاده هنرمندان در این فیلم بهخصوص بازی شهاب حسینی که به خوبی حس ناامیدی، پشیمانی و سرخوردگی شخصت شوهر راضیه را به تصویر کشیده است، باورپذیری داستان فیلم و نزدیکی آن به واقعیت را به دنبال داشته و فیلمی قابل تأمل و تأثیرگذار را برای مخاطب به نمایش گذاشته است.
داستان فیلم جدایی نادر از سیمین، به روایت زندگی زن و شوهری پرداخته است که بهخاطر مشکلات و اختلافنظرهایی که دارند، میخواهند از هم جدا شوند. پدر نادر آلزایمر دارد و نادر (با هنرمندی پیمان معادی) پس از آنکه سیمین (با نقشآفرینی لیلا حاتمی) خانه را به قصد جدایی ترک میکند، مجبور میشود برای مراقبت از پدرش، پرستاری استخدام کند. راضیه (با بازی ساره بیات) کسی است که نادر برای مراقبت از پدرش استخدام میکند.
نادر روزی که زودتر از ساعت همیشگی بازگشتش به خانه میآید، پدرش را با دستان بسته شده به تخت و خدمتکاری که او را در خانه تنها گذاشته است، مواجه میشود. ناراحتی و عصبانیت نادر از دیدن وضعیت پدرش سبب میشود وقتی راضیه به خانه برگردد با او بحث و دعوا کند که در نتیجه بالا گرفتن دعوا، نادر او را از در خانه به بیرون هل میدهد. این اتفاق پای شوهر راضیه (با هنرمندی شهاب حسینی) را به میان میکشد و شکلدهنده عواقبی ناگوار برای طرفین درگیر میشود.
فیلم جدایی نادر از سیمین یکی از بهترین فیلم های اصغر فرهادی است که تفاوت در نگارش فیلمنامه آن سبب به تصویر کشیدن داستان پرماجرایی شده است که نمیتوان در هیچکدام از آنها کسی را به یقین مقصر دانست. این فیلم با نگاه خاص خود و همچنین بهرهگیری از عناصر رئالیسم، 58 جایزه از جشنوارههای خارجی و داخلی دریافت کرده است. از مهمترین جوایزی که این فیلم به خود اختصاص داده است، میتوان به دریافت اسکار بهترین فیلم غیرانگلیسی زبان، خرس طلایی جشنواره بینالمللی فیلم برلین و همچنین جایزه بهترین فیلم غیرانگلیسی زبان گلدن گلوب اشاره کرد.

گذشته (The Past)
هنرمندان: بِرنیس بُژو، علی مصفا، طاهر رحیم، پائولین بورلت، بابک کریمی
ژانر: درام، معمایی
سال تولید: 1391
زبان: فارسی، فرانسوی
فیلم گذشته اولین تجربه اصغر فرهادی به زبانی غیر از زبان فارسی است که داستانی عمیق و چندوجهی را برای مخاطب به تصویر کشیده است و توانسته مخاطب غیرایرانی را با سبک خاص خود در روایت و نحوه چینش عناصر داستانی آشنا سازد. از نقاط قوت این فیلم جذاب و زیبا میتوان به میزانسنهای تحسینبرانگیز، استفاده کامل از محیط برای فضاسازی و پیشبرد قصه و بازی عالی هنرمندان آن بهعلاوه کارگردانی فوقالعاده فرهادی اشاره کرد.
داستان فیلم گذشته به روایت زندگی احمد (با بازی علی مصفا) و خانواده او پرداخته است. احمد که چهار سال پیش از همسر فرانسوی خود به نام ماری (با هنرمندی بِرنیس بُژو) جدا شده است دوباره به شهر پاریس برمیگردد. در این حد فاصل ماری با مرد دیگری وارد رابطه شده است که برای ادامه باید همسرش را از زندگیاش خارج کند. رویارویی احمد با این قضیه و ماجراهای پس از آن داستان این فیلم جذاب را شکل داده است که با استقبال مخاطبان ایرانی و همچنین غیرفارسی زبان همراه بوده است.
فیلم گذشته یکی از بهترین فیلم های اصغر فرهادی است که نامزد دریافت جایزه بهترین فیلم غیر انگلیسی زبان از گلدن گلوب شد اما، ناکام ماند و آن را به فیلم زیبایی بزرگ ساخته پائولو سورنتینو باخت. این فیلم جوایز متعددی کسب کرد که میتوان به دریافت جایزه ویژه تماشاگران جشنواره فیلم اسلو جنوبی، بهترین فیلم خارجی زبان هیئت ملی بازبینی فیلم و جایزه کلیسای جهانی که از جوایز فرعی جشنواره بینالمللی فیلم کن به شمار میرود، اشاره کرد.
فروشنده (The Salesman)
هنرمندان: شهاب حسینی، ترانه علیدوستی، مینا ساداتی، مهدی کوشکی، مجتبی پیرزاده
ژانر: درام
سال تولید: 1394

اصغر فرهادی پس از ساخت اولین فیلم غیرفارسی زبان خود به ایران بازگشت و فیلم فروشنده را ساخت. فیلم فروشنده تحت عنوان مشتری نیز شناخته شده است و در راستای معضلات اجتماعی، به تجاوز و پیامدهای ناشی از آن پرداخته است. در این فیلم هنرمندانی چون شهاب حسینی، ترانه علیدوستی، مینا ساداتی و فرید سجادی حسینی حضور دارند و به ایفای نقش پرداختهاند. فیلمنامه عمیق، نگاه متفاوت فیلمساز و بازی تحسینبرانگیز هنرمندان نقشآفرین فیلم فروشنده، مورد استقبال منتقدان و مخاطبان قرار گرفت.
داستان فیلم فروشنده به روایت زندگی زن و مرد جوان و اتفاقی که زندگی آنها را تحت تأثیر قرار میدهد، پرداخته است. رعنا (با هنرمندی ترانه علیدوستی) و عماد (با نقشآفرینی شهاب حسینی) زن و شوهر جوانی هستند که هر دو بازیگر تئاتر هستند و مشغول تمرین و اجرای نمایشنامه مرگ فروشنده اثر بینظیر آرتور میلر هستند. خانه این زوج جوان به دلیل گودبرداری غیراصولی که نشست زمین و ترک خوردن دیوارهای خانهشان را به دنبال دارد، مجبور به ترک آنجا میشوند. در این میان یکی از دوستان عماد پیشنهاد ماندن در خانه اجارهای را میدهد که مستأجر قبلی آن از شهرت خوبی میان اهالی محل برخوردار نیست.
رعنا و عماد به خانه استیجاری نقل مکان میکنند و بعد از مدت کوتاهی، در شبی که هنوز عماد به خانه برنگشته است یکی از مشتریهای آهو (مستأجر قبلی) که از رفتن او از آن خانه خبر ندارد، وارد خانه میشود و حادثهای رخ میدهد و … .
فیلم فروشنده 11 جایزه از جشنوارههای مختلف کسب کرد که از میان آنها میتوان به بهترین فیلمنامه و بهترین بازیگر مرد از جشنواره فیلم کن، بهترین فیلم از جشنواره فیلم مونیخ و همچنین بهترین فیلم خارجی از انجمن ملی نقد فیلم آمریکا اشاره کرد. این فیلم یکی از بهترین فیلم های اصغر فرهادی است که با به تصویر کشیدن معضلات جامعه توانسته است مخاطبان بسیاری را با خود همراه کند و دومین جایزه اسکار را برای فرهادی به ارمغان آورد.

همه می دانند (Everybody Knows)
هنرمندان: خاویر باردام، پنهلوپه کروز، ریکاردو دارین، اینما کوئستا، الویرا مینگس، رامون بارئا، کارلا کامپرا
ژانر: درام
سال تولید: 1397
زبان: اسپانیایی، انگلیسی
پس از ساخت فیلم فروشنده، اصغر فرهادی هشتمین فیلم بلند خود را با عنوان همه میدانند به زبان اسپانیایی ساخت. این فیلم هم همچون دیگر آثار فرهادی حواشی زیادی داشت و در سال 2018 در جشنواره بینالمللی فیلم کن بهعنوان فیلم افتتاحیه به نمایش گذاشته شد که به دومین فیلم اسپانیایی زبان تاریخ بدل شد که بهعنوان فیلم افتتاحیه در این جشنواره اکران شده است.
این فیلم سومین همکاری اصغر فرهادی با شرکت ممنتو بعد از فیلمهای گذشته و فروشنده است. فیلم همه میدانند که یکی دیگر از بهترین فیلم های اصغر فرهادی به شمار میرود در جشنوارههای بینالمللی متعددی توانسته است 12 نامزدی برای دریافت جوایز مختلف را به خود اختصاص دهد. این فیلم نامزد دریافت نخل طلا جشنواره بینالمللی فیلم کن در سال 2018 شد که متأسفانه موفق به کسب این جایزه نشد و آن را به فیلم دزدان فروشگاه ساخته هیروکازو کورئیدا باخت.
داستان فیلم همه میدانند به روایت زندگی لورا (با هنرمندی پنهلوپه کروز) زنی اسپانیایی، پرداخته است. لورا و دو فرزندش که چند سالی است در بوئنوس آیرس آرژانتین زندگی میکنند برای مراسم عروسی خواهرش به زادگاهش، مادردید برمیگردد و این آغازی برای به میان آمدن پای روابط و مسائل گذشته است.
این فیلم با بازی زیبای هنرمندانش بهخصوص پنهلوپه کروز علاوه بر جلب رضایت مخاطبان توانسته است برنده جوایز معتبری چون بهترین بازیگر نقش اول زن از جشنواره فیلم فوتوگراماس سیمین در اسپانیا، بهترین فیلم درام از جشنواره فیلم فروز در اسپانیا و همچنین بهترین بازیگر نقش اول مرد از جشنواره فیلم پلاتینو شود.
قهرمان (A Hero)
هنرمندان: امیر جدیدی، محسن تنابنده، سحر گلدوست، سارینا فرهادی، فرشته صدرعرفایی
ژانر: درام
سال تولید: 1400

فیلم قهرمان یکی دیگر از فیلم های اصغر فرهادی است که اولین بار در جشنواره فیلم کن به نمایش گذاشته شده است. قهرمان، فیلمی که در سکوت کامل خبری و پس از بازگشت اصغر فرهادی به ایران و بعد از فیلم همه میدانند، با بازی هنرمندان ایرانی ساخته شده است که پس از اکران، نقدهای متعددی را دریافت کرد. این فیلم اصغر فرهادی اگرچه در حد و اندازه فیلم جدایی نادر از سیمین فرهادی نتوانست ظاهر شود اما، دو جایزه فرانسوا شاله و همچنین یک جایزه بزرگ گرند پریکس را به خود اختصاص داد. فیلم قهرمان توانست امتیاز 7.5 از 10 را از IMDb دریافت کند.
داستان فیلم قهرمان به روایت زندگی مرد خوشقلبی به نام رحیم (با هنرمندی امیر جدیدی) پرداخته است. رحیم به دلیل عدم پرداخت بدهی در زندان است تا دوره حبس خود را سپری کند. رحیم برای مرخصی دو روزه از زندان بیرون میآید و این آغازی برای به چالش کشیدن صداقت و وجدان او به دنبال اتفاقی غیرمنتظره است. هدف رحیم از این مرخصی جلب رضایت شاکیاش است که نامزدش یک کیسه پر از سکه طلا پیدا میکند و قصد دارد برای پرداخت بدهی رحیم آنها را بفروشد.
این فیلم با همکاری فرهادی و شرکت ممنتو ساخته شده است که توانست بازخوردهای بسیار مثبتی را از منتقدان دریافت کند. این فیلم در جشنواره بینالمللی فیلم کن موفق به دریافت جایزه بزرگ هیئت داوران شد اما، جایزه نخل طلای این جشنواره را به فیلم تیتان ساخته ژولیا دوکورنو باخت.
از دیگر فیلم های اصغر فرهادی میتوان به کنعان، دایره زنگی، محاکمه در خیابان و ارتفاع پست اشاره کرد. داستان یک شهر، چشم به راه، داستان یک شهر 2 و مجتمع مسکونی فرخ و فرج از سریالهای تلویزیونی هستند که اصغر فرهادی کارگردانی آنها را بر عهده داشته است. فرهادی علاوه بر کارگردانی سریالهای نام برده شده، فیلمنامه سریالهای تلویزیونی همچون ماه مهربان، یادداشتهای کودکی، روزگار جوانی، پزشکان، چشم به راه و داستان یک شهر را انجام داده است.